Radiant Hogescholen

Onderzoeksethiek

Hier vind je informatie over het ethisch verantwoord keuzes maken in onderzoeksopzet en omgaan met onderzoeksdata. De processen en bijbehorende formulieren zijn deels afkomstig van het Digital Competence Center voor Praktijkgericht Onderzoek (DCC-PO). DCC-PO is het landelijke kenniscentrum voor onderzoeksondersteuning in praktijkgericht onderzoek. Het kenniscentrum combineert de kennis en expertise van twintig hbo-instellingen in open science, FAIR data, data-stewardship en data-intensief onderzoek. Die kennis en expertise worden vertaald naar concrete tools en trainingen. Radiant Onderzoek participeert als lid in het DCC-PO.

DCC-PO is het landelijke kenniscentrum voor onderzoeksondersteuning in praktijkgericht onderzoek. Het kenniscentrum combineert de kennis en expertise van twintig hbo-instellingen in open science, FAIR data, data-stewardship en data-intensief onderzoek. Die kennis en expertise worden vertaald naar concrete tools en trainingen. Radiant Onderzoek participeert als lid in het DCC-PO.

Binnen Radiant hogescholen zijn drie commissies betrokken bij het toezien op onderzoeksethiek, namelijk:
• Ethische adviescommissie (EAC);
• Radiant research datastewards (RRD);
• Commissie wetenschappelijke integriteit (CWI)

Infrastructuur voor onderzoeksinformatie

De figuur hiernaast laat zien hoe een onderzoeker voor, tijdens en na een onderzoeksproject gebruikmaakt van de infrastructuur voor onderzoeksinformatie.

(Figuur overgenomen van https://dcc-po.nl/moris-het-hbo-pakt-de-regie-op-onderzoeksinformatie/, geraadpleegd op 7 januari 2026)

Voor ieder van de drie fases is beschreven wat in die fase van belang is en wordt verwezen naar de drie hierboven genoemde groepen waartoe de onderzoeker zich dient te verhouden.

Voor

Maak voordat je start met je onderzoek een datamanagementplan (DMP, zie RRD). Een datamanagementplan helpt je te bepalen hoe de gegevens efficiënt, effectief en veilig kunnen worden beheerd. Zodra je een onderzoeksopzet en DMP gereed hebt, dien je een aanvraag in bij de EAC.

Tijdens

Gedurende een project sla je ruwe data, analyses, de uitspraak van de Ethische adviescommissie en consentformulieren op veilige wijze op de Radiant Research Drive van SURF. Als onderzoeker krijg je een map voor jouw project toegewezen waaraan je zelf mede-onderzoekers kunt toevoegen.
De Radiant Research Drive wordt gebruikt door lectoren en onderzoekers van de Radiant hogescholen. Iedere hogeschool heeft een eigen ruimte op de Radiant Research Drive die wordt beheerd door de Radiant research datastewards. Wil je gebruikmaken van de Research Drive, neem dan contact op met de datasteward van je hogeschool.
Ook is het mogelijk om gedurende de looptijd van een onderzoek wijzigingen of aanpassingen of rijzende vraagstukken met betrekking tot onderzoeksethiek voor te leggen aan de EAC.

Na

Publinova is het landelijke platform voor open praktijkgericht onderzoek en is een samenwerking tussen de Nederlandse hogescholen, Vereniging Hogescholen, SIA en SURF. De afzonderlijke Radiant hogescholen hopen in de loop van 2026 aan te sluiten. Publinova maakt het Nederlandse praktijkgerichte onderzoek waardevol en toegankelijk door (onderzoeks)producten, projecten, personen en partijen zichtbaar en zoekbaar te maken en te combineren op één platform. Lectoren en kennisleiders binnen Radiant hogescholen gebruiken Publinova om de impact van hun praktijkgericht onderzoek te vergroten. Wil je ook zichtbaar zijn op Publinova neem dan contact op met de datasteward van jouw hogeschool. Meer informatie over Publinova vind je hier.

DANS is het nationale expertisecentrum en repository voor onderzoeksdata. Onderzoekers bepalen welke data in het kader van open science hergebruikt mogen worden door anderen en dus opgenomen worden in DANS. DANS helpt onderzoekers hun data beschikbaar te maken voor hergebruik. Zo kunnen wetenschappers de data inzetten voor nieuw onderzoek en is gepubliceerd onderzoek controleerbaar en herhaalbaar. Met meer dan 300.000 datasets en zestig medewerkers behoort DANS tot de meest vooraanstaande repositories van Europa. De Radiant hogescholen zullen met name gebruikmaken van het DANS Data Station Social Sciences and Humanities. Wil je gebruikmaken van DANS, neem dan contact op met de datasteward van je hogeschool.

Als een onderzoeksparticipant een klacht heeft over dataverzameling of –verwerking tijdens het onderzoek, kan deze de Commissie wetenschappelijke integriteit benaderen.

Ethische Adviescommissie (EAC)

De Ethische adviescommissie van Radiant hogescholen is de gezamenlijke commissie voor alle acht bij Radiant aangesloten hogescholen. Bij Radiant hogescholen vinden we het belangrijk dat onderzoek ethisch en juridisch verantwoord wordt uitgevoerd. De EAC ondersteunt onderzoekers bij vraagstukken over wet- en regelgeving, privacy en onderzoeksintegriteit. De commissie beoordeelt onderzoeksvoorstellen, geeft advies en verzorgt voorlichting over ethische en juridische aspecten van onderzoek. Zo helpen we onderzoekers zorgvuldig om te gaan met verzamelde data en respectvol om te gaan met onderzoeksparticipanten.

Formulieren en regelingen

Radiant Research Datastewards (RRD)

De datastewards ontmoeten elkaar meermaals per jaar en zijn op hun eigen hogeschool de ondersteuner voor onderzoekers als het gaat om de verzameling, opslag en verwerking van data. Hieronder vallen het invullen van het datamanagementplan (DMP), het opslaan van data op de Research Drive, het verwerken van data via verschillende daarvoor beschikbare applicaties én het publiceren en archiveren van data en informatie over onderzoek middels Sharekit en DANS. Hieronder vind je de contactgegevens van de datastewards.

Formulieren en regelingen:

Uniform Datamanagementplan (via DCC-PO)
Consentformulieren (VOLGEN NOG)
Handreiking RDM (via DCC-PO)

Overzicht Datastewards

Hogeschool De Kempel – Diana Baas
Contact: d.baas@kempel.nl

Iselinge Hogeschool – Rosanne Hebing
rosanne.hebing@iselinge.nl

Hogeschool Viaa – Heleen Vosslamber
h.vosslamber@viaa.nl

Hogeschool KPZ – Herma Slendebroek
h.slendebroek@kpz.nl

Marnix Academie – Jolanda de Putter a.i.
j.deputter@hsmarnix.nl

IPABO – Margien Bakker
m.bakker@ipabo.nl

Driestar educatief – Erna Verwoerd
g.e.verwoerd@driestar-educatief.nl

Thomas More hogeschool – Jannette Prins (contactpersoon)

j.prins@thomasmorehs.nl

Commissie Wetenschappelijke Integriteit (CWI)

De CWI onderzoekt en behandelt klachten van een (veronderstelde) schending van de wetenschappelijke integriteit en brengt advies uit aan het College van Bestuur over de gegrondheid van de melding. Klachten kunnen o.a. betrekking hebben op ernstige vormen van fabriceren (verzinnen), vervalsen en/of plagiaat. Vermeende klachten kunnen eerst besproken worden met de vertrouwenspersoon wetenschappelijke integriteit binnen de betreffende hogeschool. Op de site van de hogeschool staan naam en contactgegevens van deze persoon vermeld.
De leden van de CWI zijn afkomstig van de verschillende Radiant hogescholen. In de ‘Regeling meldingen wetenschappelijke integriteit’ is de procedure en de werkwijze van de commissie nader uitgewerkt. Ambtelijk secretaris van de commissie is Mark Janssen. Hij is bereikbaar via de telefoon 085-1124436 en via de mail m.janssen@kempel.nl.

Formulieren en regelingen